Hoe Roy van der Staal zijn adem, geld en grip op zichzelf terugvond: “Sinds ik met roken gestopt ben, heb ik veel meer rust in mijn hoofd”
Roy van der Staal is 22, gitarist en zanger. Hij volgt de uitvoerende muzikantenopleiding aan Firda in Leeuwarden locatie Neushoorn. Daarnaast speelt hij in de band The Four Roses. Als je Roy nu ziet optreden, zie je niet alleen een jonge muzikant met plannen, je ziet ook dat hij een persoonlijke strijd heeft gewonnen. “Ik had nooit gedacht dat stoppen met roken zó’n groot effect zou hebben op mijn leven”, zegt hij. “Niet alleen fysiek, maar ook mentaal en zeker financieel.”

Op het moment van dit interview rookt Roy van der Staal al 103 dagen niet meer, weet hij te vertellen. Roken maakte jarenlang vanzelfsprekend deel uit van zijn leven. “Mijn ouders rookten allebei. Mijn moeder is uiteindelijk gestopt, mijn vader rookt nog steeds. Toen ik bij mijn vader ging wonen, was roken gewoon normaal.”
Automatisme
Op de muzikantenopleiding werd dat beeld versterkt. “Bijna iedereen rookt daar. Je staat samen buiten, praat over muziek, over optredens en je rookt.” Wat begon als iets sociaals, werd al snel een automatisme. “Op feestjes, met alcohol, steek je er eentje op, omdat je denkt dat het stoer is. En later denk je: het is eigenlijk niet eens zo vies.” Vooral toen vapes hun intrede deden, ging het snel. “Toen ik ontdekte dat je smaken had, was het helemáál klaar. Op een gegeven moment stond bij de winkel mijn bestelling al klaar.”
Geen eenvoudige opgave
De echte omslag kwam toen Roy inzicht kreeg in wat roken hem kostte. Niet alleen in gezondheid, maar vooral in geld. “Mijn stoppen-met-roken-coach rekende het voor me uit: ik rookte ongeveer voor 3.300 euro per jaar. Met mijn bijbaantjes verdiende ik 3.500 euro bruto per jaar. Toen dacht ik echt: dit kan niet waar zijn. Ik rook letterlijk mijn hele inkomen op. Dat is echt een kantelpunt geweest.”
Coach Nynke Postma gaf hem geen strenge verboden. “Ze zei niet: je mág niet roken. Ze liet me gewoon zien wat het met me deed. Dat werkt veel harder.” Stoppen bleek geen eenvoudige opgave. “De eerste twee maanden waren echt pittig. Vooral vaste momenten bleven lastig. Elke keer als ik de hond uitliet, hoorde daar automatisch een sigaret bij. En vlak voor een optreden, als de stress toeslaat, dacht ik: nu wil ik er eentje.”
Zonder nicotinepleisters of kauwgom
Toch zette Roy door. Zonder nicotinepleisters of kauwgom, maar met alternatieven. “Ik gebruik soms een airvape, dat is een houten buisje met een filter en een lichte smaak. Je ademt niks schadelijks in, maar het helpt bij de ademhaling. Vooral bij stressmomenten werkt dat. Voor een examen of een show helpt het me om rustig te blijven.” De winst merkte hij al snel. “Ik kan veel langer zingen zonder buiten adem te raken. Ik ren met de hond zonder dat ik kapot ben. En mijn hyperventilatie en paniekaanvallen zijn veel minder geworden.” Ook mentaal voelt hij verschil. “Mensen zeggen altijd dat roken stress vermindert. Bij mij was het juist een enorme stressfactor. Sinds ik met roken gestopt ben, heb ik veel meer rust in mijn hoofd.”
‘Rookgeld’ apart zetten
Financieel gaf stoppen hem letterlijk ademruimte. “Ik leef van een studiefinanciering. Als ik nog had gerookt, was ik echt in de problemen gekomen.” Elke maand zet hij het ‘rookgeld’ apart. “Ongeveer 285 euro. Dat geld zie ik nu groeien, in plaats van verdwijnen.” Hij weet al waar hij het aan wil besteden. “Een goede gitaar. Een ESP, of misschien een Gibson. Het idee dat ik die koop van geld dat ik anders had opgerookt, voelt als een overwinning.”
Ook zijn omgeving merkt het verschil. Zijn vriendin, die zelf een stoppoging deed en na bijna honderd dagen een terugval had, probeert het opnieuw. “Ze zei tegen me: ‘Jij bewijst dat het kan’. Dat geeft haar kracht.” Voor Roy is de conclusie helder. “Stoppen met roken was niet gemakkelijk, maar wel een van de beste keuzes die ik ooit heb gemaakt. Als ik zie hoe ik er nu fysiek, mentaal en financieel voor sta, weet ik een ding zeker: ik begin er nooit meer aan.”
Wil je óók stoppen met roken?
Stoppen met roken in Fryslân? Je hoeft het niet alleen te doen. In de hele provincie staan gecertificeerde stoppen-met-roken-coaches klaar om je te helpen. Persoonlijk, dichtbij en volledig vergoed door de ziektekostenverzekeraar. Benieuwd waar je terechtkunt? Kijk op www.ggdfryslan.nl/roken en vind een coach bij jou in de buurt.
Mocht je vragen hebben of informatie willen, mail naar stoppenmetroken@ggdfryslan.nl.
Branded content
Tekst: Richard de Jonge
Foto: Joey Hereman











