Olympisch Kwalificatietoernooi schaatsen: Spanning in de laatste week van het jaar op Thialf

Die koers is immers gericht op 6 februari van het volgend jaar. Dan beginnen namelijk de Olympische Winterspelen in Italië. Maar voor Nederlandse schaatsers betekent het dat er nog een essentiële tussenstop is: tussen de kerstdagen en oud en nieuw moet je absolute top zijn. Want dan zijn er de Olympische Kwalificatiewedstrijden op het ijs van Thialf in Heerenveen om aan die Spelen te kunnen deelnemen.

OKT Heerenveen 

De lezer ziet zelf wel of de koers goed wordt doorgezet in de World Cups. De derde Worldcup is van 5 tot en met 7 december in datzelfde ijsstadion Thialf, het stadion wat is uitgegroeid tot de enige plek in Nederland waar de echt belangrijke wedstrijden worden geschaatst. Maar het Olympisch Kwalificatietoernooi (26 tot en met 30 december) is daar dit jaar de belangrijkste wedstrijd die zal worden verreden. Het publiek houdt nu al de adem in voor de moordende concurrentie op het Heerenveense ijs. De schaatsen zijn scherp geslepen en de schaatsers zelf zullen niet minder scherp zijn.  

Sint Nyk beheerst de 500 meter vrouwen

Bij de nationale afstandskampioenschapen schaatsen - eind oktober in Thialf - kregen veel inwoners van de zuidelijke streek van Fryslân een emotie te verwerken. Dat was bij de huldiging van de dames 500 meter. Op het hoogste platform stond Femke Kok van Nij Beets. Zij is echt de topvrouw op die afstand; daar heeft intussen de hele wereld van kunnen genieten. Ze werd op dat podium geflankeerd door Marrit Fledderus en Anna Boersma. En die beweren dat ze nog naast elkaar in de kinderbox hebben gelegen in hun dorp Sint Nicolaasga. Traantjes...

Marrit Fledderus - Foto Gewoan Dwaan / Douwe Bijlsma

Beide dames zijn 24 jaar en hebben ook in het verleden samen met de vrijwel even oude Femke Kok alle jeugdpodia bezet. Anna Boersma was nu overigens de grote verrassing. Na twee jaar blessureleed kwam ze ineens heel sterk terug. Slechts een paar tienden van een seconde achter de toptijden van Femke Kok. De blessure betekent dat ze een kruisband in de knie moet missen. De rust die ze daardoor heeft gehad was misschien wel goed, maar de energie die ze stak in een andere manier van schaatsen heeft ook gewerkt.

Moordende concurrentie 

Ook Marrit Fledderus is weer helemaal terug. Ze heeft een aantal jaren de progressie van Femke Kok niet helemaal kunnen bijhouden. Haar plekje in de schaduw werd steeds groter. En nu is ze weer helemaal terug. Als kinderen deelden ze de box, nu deelde ze met Anna Boersma elk een tweede en derde plaats. Fledderus had een nieuw persoonlijk record met 37.42. Anna Boersma met 37,44. Een Friese ploeg op de Olympische 500 meter.

Volle tribunes in Thialf - Foto Gewoan Dwaan / Douwe Bijlsma

Buitenlandse schaatscracks lachen zich een ongeluk over Nederland. Zij sturen er in hun trainingen rustig op aan om straks zo goed mogelijk te zijn op de Spelen. Terwijl ze nu al weten dat er vast een paar Nederlandse schaatsers door het spreekwoordelijke ijs zullen zakken, omdat ze zowat uitgewoond zijn van al die concurrentieslagen. 

Als bijvoorbeeld Marijke Groenewoud uit Grou haar ambitieuze programma ten uitvoer wil brengen, moet ze echt veel investeren. Op de NK afstanden eind oktober werd ze twee keer eerste, een keer tweede en een keer derde. Ze merkte dat ze bijvoorbeeld de drie kilometer niet snel genoeg begon en door de zware 1500 meter van de vorige dag niet meer kon versnellen.

Geen gezamenlijk doel

Merkwaardig is dat er zelfs in een olympisch jaar geen gezamenlijk Nederlands schaatsdoel is. Het gaat allemaal tegen elkaar en zo nu en dan ook nog tegen de KNSB. De ploeg van Jillert Anema uit Bontebok en Arjen Samplonius uit Heerenveen deelde mokerslagen uit op het prachtige ijs van Thialf, maar direct daarna zeiden ze dat niet al hun rijders naar de eerste World Cups zouden gaan. De KNSB wilde dat wel graag, vanwege goede en misschien ook voldoende startplaatsen op de Olympische Spelen. Maar de ploeg Zaanlander heeft enkel belang bij goed presteren van Merel Conijn op die Spelen.

Ook de chaos waar bondscoach Rintje Ritsma uit Lemmer in terecht zal komen over de diverse ploegachtervolgingsteams is zorgelijk voor het nationale gevoel dat de beste ploeg moet schaatsen. En dat is een ploeg die ervoor heeft getraind en dat gebeurt niet of nauwelijks, vanwege het onderlinge gehakketak.

Tim Prins

Het Olympisch Kwalificatietoernooi moet dat alles straks bewijzen. Daar pas zullen we bijvoorbeeld kunnen zien of de revalidatie van Patrick Roest toch gestalte krijgt. Dan zien we of een paar youngsters hun vorm kunnen bevestigen. Daar zal de ploeg van Orie/Kramer uit de kast moeten komen; tot nog toe functioneerde alleen Joep Wennemars. 

Joep Wennemars enTim Prins - Foto Gewoan Dwaan / Douwe Bijlsma

Op 30 december mondt dat kwalificatietoernooi uit op een wurgend spannende 1500 meter mannen. Daar rijden schaatsers van dezelfde ploeg elkaar de vernieling in. Een voorspelling: Tim Prins uit Joure, die op de NK afstanden twee maal in duizendsten van seconden tweede werd op de 1000 en 1500 meter zal daar onverbiddelijk wraak nemen.

Jorrit Bergsma: oud en snel

Thialf stond, toen Jorrit Bergsma (39!) uit Aldeboarn de tien kilometer schaatsen winnend op de NK afstanden had afgesloten, als één man/vrouw overeind om hem voor deze prestatie de terechte gelukwensen aan te bieden. Vanuit 2010 kenden ze hem allemaal als de schaatser, die op het Zuidlaardermeer Douwe de Vries versloeg en daardoor nationaal marathonkampioen op natuurijs werd. Hij was in eerste instantie koning van de marathon, die nationale titels op natuur en kunstijs als postzegels verzamelde. 

Zijn trainer, Jillert Anema, zag echter nog meer in hem. Nou ja, eigenlijk heeft Anema de wetenschap dat een sterke marathonschaatser ook goed op de langebaan is. Hij spreekt niet van overstappen, maar van en-en. Je traint in de marathon voor de langebaan. Nog voordat hij dat bewees met Ireen Schouten en Marijke Groenewoud deed hij dat al met Jorrit Bergsma, die in 2014 zelfs olympisch kampioen werd op de tien kilometer. En de jaren daarna prachtige duels uitvocht met Sven Kramer om de toppositie op beider favoriete afstand. 

Jorrit Bergsma - Foto Gewoan Dwaan / Douwe Bijlsma

Er kwam sleet op Bergsma, die ook nog een mislukt uitstapje deed naar de ploeg van Jac Orie. Hij is nu terug bij Anema en lijkt wat volwassener geworden. Hij reed naar de derde plaats op de vijf kilometer en werd eerste op de tien kilomter. “Oars mei ik net thúskomme fan de bern, dy wolle dat heit earste wurd.” En als die kinderen straks gevraagd wordt: ‘Wat deed je vader voor werk?’ “Schaatser… Het is een mooi leven”, zegt Bergsma, die overigens voldoende realist is om te zeggen dat de tijden op Thialf - hij won slechts met een paar tienden van seconden van verschil - veel harder moeten om de wereldcracks te verslaan. Maar Bergsma heeft de Nederlandse schaatswereld toch weer ietsje meer hoop gegeven om net als vroeger goed te presteren op de tien kilometer.

Tekst: Eelke Lok
Foto’s: Douwe Bijlsma / Gewoan Dwaan