Muziektheatervoorstelling ‘Sherry Brandy’ in Makkum

0

Makkum- Zou het kunnen dat een verhaal soms gewoon verteld moet worden? Bijvoorbeeld omdat er een boodschap moet worden doorgegeven? Of iets van een gevoel? Een sfeer? Wellicht omdat de geschiedenis van een dorp niet vergeten mag worden? Omdat een geschiedenis zich kan herhalen als wij die zullen vergeten? En zou het kunnen dat een verhaal hiervoor zelf zijn mensen kiest? Om het door te kunnen geven aan anderen? Zou dat echt kunnen?

Dit is wel hoe het voelt, al vanaf het begin. Dat er een verhaal verteld moet worden, al weten we dan nog niet precies welk verhaal. Het begon in mei 2018. Met het verhaal over twee Joodse jongetjes, de broertjes Hans en Eddy Karelsen. In de hongerwinter van 1944-1945 werden zij stiekem in een vrachtauto vol hongerevacuees geduwd. In Makkum aangekomen stonden vele pleegouders klaar, maar niet voor Hans en Eddy.

Hans vertrouwde zijn oorlogsherinneringen toe aan het papier en bracht dit vele jaren later terug naar Makkum. Er was dus ergens een verhaal, maar we hadden geen idee waar het kon liggen. En als we het zouden vinden dan was het nog maar de vraag of we het ook zouden mogen gebruiken voor een voorstelling. Prompt twee dagen later gebeurde er iets toevalligs. In de skearwinkel van Hoeksema Kapper – waar hoedenmaakster en kapster Durkje Hoeksema op dat moment druk bezig was met de voorbereiding van het 125-jarig bestaan ‒ viel een boek van haar vader Jentje op de grond. Een bundeltje dubbelgevouwen A-4tjes kwam tevoorschijn.

VOORTDUWEN

Het was het geschreven verhaal van Hans Karelsen. In dezelfde week kregen we de eerste toestemming om het verhaal te mogen gebruiken. Vanaf dat moment lijkt alles bijna vanzelf te gaan. Of we het willen of niet, iets lijkt ons prille plan voort te duwen, te pushen bijna. Zo kwam op 18 april 2019 een kwieke oude man de ‘skearwinkel’ binnen lopen. Hij stelde zich voor als Eddy Karelsen. Het jongetje Eddy is inmiddels 87 jaar oud en hij wilde graag weer eens in Makkum kijken. Hoe toevallig!

Hans en Eddy Karelsen werden in de laatste oorlogsmaanden uiteindelijk opgevangen bij de families Koornstra en Hoeksema en ze overleefden de oorlog. Helaas gold dit niet voor hun vader, Dolf Karelsen. Dolf Karelsen was een componist/arrangeur bij de Nederlandse omroep (AVRO). Na de Duitse inval in 1940 werd hij ontslagen vanwege zijn joodse afkomst. In 1941 componeerde Karelsen de V mars (Victorie Marsch), een muziekstuk bedoeld om te spelen bij de bevrijding. In 1942 echter werd Karelsen verraden, opgepakt en gedeporteerd naar Westerbork, en vandaar naar Auswitz III. Waar en wanneer hij precies is omgekomen is niet bekend. Zijn overlijden staat administratief geregistreerd op 31 maart 1944. Een jaar later is de oorlog voorbij.

Op 25 november 1945 werd de vrijheidsmars van Dolf Karelsen alsnog gespeeld. Zijn goede vriend David van der Linden – beter bekend als Dolf van der Linden, vernoemd naar Dolf Karelsen ‒ speelde de V Marsch tijdens het eerste concert van het Metropole Orkest uit eerbetoon aan zijn omgekomen vriend. Werkgroep ‘Makkum 75 jaar vrij’ is ontzettend blij en trots dat dirigente Nynke Jaarsma met Muziekvereniging Hallelujah Makkum de V Marsch van Dolf Karelsen in de openluchtvoorstelling Sherry Brandy ten gehore zal gaan brengen.

SHERRY BRANDY

Het verhaal van Hans en Eddy Karelsen is één van de vele verhalen uit de oorlog die Makkum rijk is. Er zouden te veel mensen tekort gedaan worden als regisseuse Tineke Attema zich zou beperken tot het vertellen van slechts één verhaal. Bovendien kan er onmogelijk een voorstelling gemaakt worden over de Makkumer oorlogstijd zonder stil te staan bij het drama dat zich op 7 april op de Touwenlaan bij de marechausseekazerne afspeelde. Op die vroege zaterdagochtend stormde de Duitse Sicherheitsdienst, onder aanvoering van het “beest van het Noorden” Robert Lehnhof, met groot machtsvertoon Makkum binnen. Tijdens de daaropvolgende razzia werden tientallen Makkumers gearresteerd en afgevoerd naar de marechausseekazerne waar zich een onbeschrijflijk onrecht voltrok. Na een reeks van onmenselijke verhoren vonden zes jonge mannen door Duitse agressie een afschuwelijke dood. Een zevende werd gearresteerd om een week later alsnog te worden gefusilleerd. Het statige gebouw werd door de dronken Duitsers in brand gestoken.

7 april is een gitzwarte bladzijde in de Makkumer geschiedenis. Eén prangende vraag rest tot aan vandaag: ‘Hoe kon dit gebeuren?’ Was het domweg verraad van een infiltrant? Was het een toevallige optelsom van omstandigheden? Of werd Makkum wellicht de dupe van het omstreden Englandspiel?

Sherry Brandy (de betekenis van deze naam wordt duidelijk in de voorstelling) is uiteindelijk uitgegroeid tot een muziektheatervoorstelling waarin diverse Makkumer verhalen samenkomen. Het zijn verhalen die verteld en doorgegeven moeten worden aan de volgende generatie. Omdat wij onze geschiedenis niet mogen vergeten. Omdat wij nooit mogen vergeten dat leven in vrijheid niet vanzelfsprekend is.

SHERRY BRANDY

Data: 17, 18 en 19 april 2020 Locatie: in de Tuinstraat te Makkum. Aanvang 20.00 uur. Vanaf 15.00 uur vinden er elke dag op het “Bevrijdingsplein” tal van activiteiten plaats en zijn er vele bezienswaardigheden.

VOORVERKOOP

Voorverkoop kaarten start op vrijdagavond 28 februari 2020 in de bibliotheek te Makkum. Op zaterdagochtend 29 februari 2020 is er een tweede voorverkoopmoment. De online kaartverkoop start op zondag 1 maart 2020 via www.doarpskrite.nl Ook zijn er vanaf 1 maart 2020 kaarten te verkrijgen bij DA Fizel op de Markt te Makkum.

 

 

Het is niet meer mogelijk te reageren

Deel dit met een vriend