Lokaal chauvinisme staat dwars op cultuurambities SWF

0

SNEEK – In (kwaliteitskrant) het Friesch Dagblad een uitgebreid artikel van Merlijn Torensma over de kansen en bedreigingen voor cultuur. Hij geeft een heldere analyse waar voor de toekomstige fusiegemeente de 'prikkeldraadpunten'  liggen. Volgende week vindt er een door D66 geinitieerd cultuurdebat plaats (10 nov.) in Theater Sneek.

De meningen over cultuur worden scherp geformuleerd. Cultuur is een linkse hobby, roepen de landelijke politici die het nu voor het zeggen hebben. Van hen mag er dan ook best op bezuinigd worden. Cultuur is het cement van onze samenleving, roept het andere kamp: zonder cultuur kan geen uiting worden gegeven aan de gemeenschappelijke identiteit.

In Súdwest Fryslân lijken de messen minder scherp te worden geslepen, en dat terwijl er verkiezingen op komst zijn. Het lijkt, zoals Sneker dichter Henk van der Veer zegt, alsof politici zich drukker maken over de nieuwe naam van de fusiegemeente dan over de toekomst van de culturele infrastructuur.

Dat vindt ook Titia Huisman, die volgende week namens D66 een discussieavond over cultuur leidt. ,,Politici zijn zich er niet altijd van bewust wat ze voor cultuur kunnen betekenen. Juist daarom is het belangrijk nu cultuur onder de aandacht te brengen. Er moeten keuzes worden gemaakt en wij vragen politieke partijen zich helder uit te spreken.’’

Fanfares en hafabra

Alle vijf gemeenten die straks samengaan – Bolsward, Nijefurd, Sneek, Wûnseradiel en Wymbritseradiel – zijn rijk aan amateurverenigingen. Fanfares en hafabra doen het er van oudsher goed. Daarnaast zijn er veel culturele activiteiten en culturele instellingen zoals het Jopie Huisman Museum in Workum, Theater Sneek en het Fries Scheepvaartmuseum in Sneek, teatergroep Sult, dat in de hele Zuidwesthoek actief is, en het Centrum voor de Kunsten & Ritmyk, met als verspreidingsgebied de gemeenten Sneek, Wymbritseradiel en Boarnsterhim.

Vooral die amateurverenigingen moeten straks goed worden ondersteund door de nieuwe gemeente, vindt Huisman. Als dat betekent dat er minder geld is voor andere activiteiten, dan mag van haar de provinciale ambitie om van Fryslân de culturele hoofdstad te maken als eerste afvallen.

,,We vragen de partijen zich uit te spreken: steken ze hun nek uit voor behoud van cultuur of wordt er bezuinigd? Zien politici cultuur als een luxe, een product voor de elite of als iets dat een dagelijkse bijdrage levert aan een leefbare samenleving. De partijen moeten niet blijven hangen in algemeenheden.’’

Lokaal patriottisme

Cultuurmakers en culturele instellingen moeten meer gaan samenwerken, vindt Henk van der Veer. De grootste vijand van een sterke cultuur noemt hij ,,lokaal patriottisme’’, de neiging van mensen om de blik alleen op de eigen plaats te richten en te schoppen tegen alle nieuwe ontwikkelingen die staan te gebeuren. ,,Lokaal patriottisme werkt averechts. Er liggen volop kansen voor cultuur. We moeten nu gaan investeren in meer samenwerking.’’

Van der Veer schudt zo een aantal initiatieven uit zijn mouw. ,,In heel de nieuwe gemeente hebben we tal van bruggen. Daar kunnen we teksten op zetten die de samenwerking versterken. In januari komen fanfarekorpsen vanuit de hele gemeente bijeen om samen muziek te maken. Dat soort dingen maken dat cultuur het cement in de samenleving is.’’

Snekers moeten de blik op Sneek weliswaar loslaten maar Sneek moet niet worden genegeerd, daarvoor heeft het een te sterke merknaam, stelt Van der Veer. ,,We organiseren al veel in Sneek. We moeten zorgen dat we met een onderscheidend programma komen waarmee we toeristen van buiten de gemeente trekken.’’

Theater

Een goed voorbeeld van lokaal patriottisme is volgens Van der Veer de kritiek die er de laatste maanden is geweest op de bouw van het nieuwe Theater Sneek. Dat gaat ongeveer vijftien miljoen euro kosten. Het theater maakt deel uit van het nieuwe Cultureel Kwartier, dat in totaal dertig miljoen kost. Vooral vanuit de vier andere gemeenten kwam het bezwaar dat alles veel te duur is, en dat alleen Sneek baat heeft bij de nieuwe cultuurvoorzieningen. Door de hoge kosten zou er – straks als de fusiegemeente een feit is – minder geld overblijven voor andere culturele activiteiten in Súdwest Fryslân.

Niet logisch

Ben van der Knaap, directeur van Theater Sneek en Cultureel Kwartiermaker, weerspreekt de kritiek op de nieuwbouw. ,,We bouwen het theater niet langer voor 33.000 inwoners van Sneek, maar voor ruim tachtigduizend inwoners in de zuidwesthoek. Ik zie daar juist een extra legitimatie in. De kans is groot dat er straks genoeg wordt geïnvesteerd in cultuur: Sneek heeft veel geld gestoken in een nieuw theater en het Cultureel Kwartier. Het zou niet logisch zijn als er straks (na de fusie, MT) geen geld beschikbaar komt voor de exploitatie. Je bouwt niet een nieuw theater om vervolgens de sleutel weg te stoppen.”

Van der Knaap heeft vorig jaar het Directeurenoverleg Súdwesthoeke (DOS) opgericht, zodat directeuren uit de culturele sector meer samen komen. ,,Doel is afstemmen, inspireren en waar mogelijk samenwerking aangaan.” Deze zomer stuurden de directeuren een pamflet de wereld in om het belang van cultuur te onderstrepen.

,,D66 heeft het opgepakt en organiseert een discussieavond over cultuur. Zonder het pamflet was dit waarschijnlijk niet gebeurd. Het pamflet is een teken van leven dat we uitstralen naar de politiek. Zeker met de naderende verkiezingen en met de huidige tijdsgeest is het belangrijk bestaansrecht af te dwingen.’’

Van der Knaap ziet vooral kansen bij de nieuwe gemeente. ,,Door schaalvergroting zijn er meer instellingen die met elkaar kunnen samenwerken. We zijn, in de goede zin van het woord, veroordeeld tot elkaar.”

i Dit is het vierde deel in een serie over de verkiezingen in de nieuwe gemeente Súdwest Fryslân, waarin Bolsward, Nijefurd, Sneek, Wûnseradiel en Wymbritseradiel per 1 januari opgaan. Op 24 november zijn de raadsverkiezingen

via Friesch Dagblad.

Het is niet meer mogelijk te reageren

X
X

Deel dit met een vriend