Keatsferiening Yn’e Lijte in de lift met bloeiende jeugdafdeling
FOLSGARE - Keatsferiening Yn’e Lijte in Folsgare heeft de wind momenteel in de zeilen. Maar liefst honderd leden beoefenen de aloude Friese cultuursport in het dorp. Daarbij wel de aantekening dat ook heel wat leden uit het naburige Nijland komen. Vlak voor het jaarlijkse dorpsfeest treffen we voorzitter Elma Breeuwsma (27) en bestuurslid Bouke Poelsma (37) van K.F. Yn ’e Lijte in de feesttent.
Buiten de tent maken tientallen jeugdige kaatsers zich op voor de wekelijkse training op het kaatsterrein bij het dorpshuis ‘Yn’e Lijte’. Elma Breeuwsma (27), met aan haar zijde oud-Freulewinnaar Bouke Poelsma, vertellen enthousiast over hun vereniging. Over de geschiedenis van de kaatsclub in het dorp dat het populairst is in de Friese kleigebieden en in de driehoek Leeuwarden-Franeker en Harlingen. Elma en Bouke vormen samen met Jurjen, Menno, Lars en Hendrika het bestuur van de kaatsvereniging.
Keatse foar Dummy’s
“Us klup is yn1980 oprjochte op’e râne fan it keatsgebiet, mar der sitte bij ús yn Folsgeare in soad keatsers”, weet Elma Breeuwsma. “Mar der komme ek hiel wat leden út Nijlân, dòchs mear in foetbal- en folleybaldoarp”, vult Bouke Poelsma aan. Toch vormen Folsgare en Nijland op sport- en spelgebied een twee-eenheid. Elma vertelt: “It ledenoantal is no wer hiel goed, yn’e koroanaperioade wie it folle minder, dat wiene pittige jierren. We ha no in hiel nij bestjoer en it ledenoantal sit no rûn de hûndert, wêrfan sa’n 35 jeugdleden. De groei fan de klup komt mei troch it organisearjen fan it dummy’s-keatsen. Nije ynwenners dy’t neat fan keatsen ôfwisten, hawwe wij de kâns bean om yn ’e kunde mei de sport te kommen. Dat sloech oan.”
Het bestuur van Keatsferiening Yn ‘e Lijte
Ondertussen gaan die beginners ook na de trainingsavonden door met een kleine onderlinge competitie. Verder zijn er nog de competitiekaatsers waarbij er drie tot vier perken actief zijn. Op woensdagavonden komen de kinderen naar het kaatsveld om te trainen onder leiding van Elma en nog een aantal enthousiaste trainers. “En dat is noch hieltyd ‘groeiende’. Trije jier lyn wiene der op sa’n jûn fyftjin bern en no dogge der 35 mei, dat is prachtich.”
Ouder & kind wedstrijd
Ook de ouder & kind-partij kon op veel animo rekenen, waarbij er maar liefst 26 koppels meededen. Dat gebeurde op zondagmiddag 16 juni, toen het Nederlands Elftal tegen Polen speelde. Bijna iedereen verscheen in oranje tenue en de wedstrijd werd gezamenlijk op een groot scherm in het dorpshuis bekeken.
Dat kaatsen populair is in Folsgare bevestigen de twee dochters van Bouke. “Ik fyn keatsen in hiele leuke sport. Kinst lekker bewege en it útslaan fyn ik it moaist. Ik train der soms op”, zegt Lieke die in groep 5 zit. Haar jongere zusje Demi, leerling van groep 3, denkt er precies zo over. “De bern fan groep fjouwer fine it keatsen ek leuk.”
Elma vertelt dat kinderen al op jonge leeftijd met het kaatsen kunnen beginnen. “Dat binne ús ‘kabouters’, fanôf seis jier meie dizze bern al meidwaan. We starte mei it goaien en fangen, wêrmei’t wij de motoryk besykje te ûntwikkeljen. De ‘welpen’, at se in bytsje âlder binne, dogge al mei oan wedstriden, sa as tidens de federaasjepartijen.”
Kaatsfamilies
Elma geeft aan dat zij met het kaatsen opgroeide in Folsgare, waar verschillende kaatsfamilies zoals de Sweerings en de Breeuwsma’s een stimulerende rol speelden. Elma kaatste ooit KNKB en wist zelfs eens een door elkaar loting dames hoofdklassepartij te winnen. “Mar dat is hiel lang lyn”, lacht Elma. De prestaties van Bouke mochten er ook zijn. Hij kaatste in de tweelingdorpen Tirns en Roodhuis, waar ‘alle bern’ kaatsten. Naast het winnen van de Freulepartij, de belangrijke kaatspartij voor jongens tot achttien jaar, in 2002 voor Reahûs / Turns, kwam Bouke op het kaatsveld het meisje tegen dat zijn vrouw zou worden.
Schoolkaatsen
De KNKB biedt het schoolkaatsen aan. Twee jaar geleden nam basisschool De Earste Trimen in Nijland hieraan deel, zo vertelt Elma: “It skoalkeatsen waard inkele wiken achtermekoar oanbean tidens de gymlessen yn’e seal.” Dit voorjaar organiseerde Bouke in Nijland een kaatsclinic voor de basisschoolkinderen van groep 3 tot en met groep 8. Er gaat een stimulerende werking van uit, waarbij opvalt dat de animo nog steeds groeit, een sneeuwbaleffect. De KNKB organiseert ook regiobijeenkomsten en staat K.F. Yn’e Lijte met raad en daad terzijde.
De Freulepartij
Ook dit jaar, op 7 augustus, staat de Freulepartij in Wommels weer op de agenda en zal Folsgare een afvaardiging sturen. Romke Boonstra, Laas van Dalfsen en Lieuwe van der Kamp, die getraind worden door coach Hendrik Sweering, zullen Folsgare vertegenwoordigen. De verwachtingen in Folsgare zijn in ieder geval hoog gespannen. “De grutste útdaging is om, hielendal bij de jeugd, de ‘schwung’ der yn te hâlden”, meent Bouke. De breedtesport staat op één, “mar”, voegt Elma nog toe, “dat de jeugd bij de KNKB keatsen giet is fansels ek in stribjen.”
Tekst en foto’s: Henk van der Veer
