Lezing door Roxane van Iperen in Sneek: halsband voor mensen
SNEEK - Dinsdagavond 14 april nam schrijfster en juriste Roxane van Iperen haar toehoorders mee naar ‘het weiland van de toekomst’. Wij mensen denken autonoom te zijn, maar zien niet dat ons leven gestuurd wordt door Big Tech.

Ze was in Sneek op uitnodiging van de bibliotheek Sneek, St. Literaire Activiteiten Sneek (LAS) en het Filosofisch Café Sneek. Vanwege grote belangstelling weken de organisatoren uit naar het witte kerkje in Sneek, dat vervolgens tot aan de laatste zitplaats toe gevuld was.
Telefoon in je zak
Dankzij Big Tech is het mogelijk een weiland met duizenden van een halsband voorziene koeien op afstand te volgen en hun gedrag te sturen. Eenzelfde halsband is er voor mensen, betoogde van Iperen. Die halsband zit in je zak: het is je telefoon. Je telefoon registreert ieder aspect van je leven en geeft subtiele prikkels die je gedrag sturen. Big Tech bepaalt welke realiteit je voorgeschoteld krijgt. Big Tech bepaalt wie de mens denkt dat ie is.
Je moet iets weten van Big Tech
Alles in haar essay is op feiten gebaseerd, verklaarde van Iperen. Je kunt je niet permitteren dit niet te weten. Je moet iets weten van Big Tech. Zo brengt Generatie 25 jaar van hun wakkere leven door op hun scherm. Dat is 9 uur per dag! Bij wie leg je de verantwoordelijkheid voor dit gegeven? Kijk je naar de schermtijd of naar het grotere plaatje? De wortel van het kwaad ligt bij de industrie en de verslavende algoritmen. De impact hiervan is zichtbaar op hersenscans: cognitief verval en een fladderbrein.
Leer werken met AI als bronnenboek en zie het niet als vervanging van je denken, hield van Iperen een student uit het publiek voor. Geef kinderen niet de schuld van schermgebruik: wijzelf hebben de wereld zo gemaakt. Vroeger hadden kinderen een actieradius van 12 kilometer, tegenwoordig eentje van 200 meter van hun eigen huis. Ouders zijn controlefreaks geworden, maar hebben geen idee wat hun kinderen online doen.
Investeer in de publieke ruimte
Van Iperen ziet mensen die zich terugtrekken uit menselijke relaties en zich beperken tot een relatie met chatbot. Richting politiek daarom een oproep te investeren in de publieke ruimte in plaats van die weg te bezuinigen. Hoe groot anno nu de behoefte is van mensen aan verbinding, bleek eens te meer uit de lange rij bij de signeersessie van de schrijfster na afloop.
Tekst en Foto’s: Riemie van Dijk








