INGEZONDEN- Zuiderzee-IJsselmeerdijk:Veiligheid tegen water en hoe toekomstig veilig fietsen
SNEEK- Zo n 100 jaar terug was onze Zuiderzee aan de Friese kust omzoomd met een kronkelende dijk van Harlingen naar Stavoren en Lemmer. Na Stavoren had je ook weer een dijk en richting Lemmer het Mirnserklif als natuurlijke bescherming tegen het getijdewater. Tussen de waardgronden en de dijken lag vaak een getijde geul. Makkum, Hindeloopen en Stavoren waren grotendeels met schepen goed te bereiken.
Aan de Noord Hollandse kant werden in die tijd diverse wateren omzoomd en leeg gepompt, zo doende ontstonden de polders, waaronder Beemster, Purmer, Wieringer enz. Wieringen zelf en Den Oever waren verhoogde stukken in de toenmalige Zuiderzee welke droog bleven. Met Lely als opzichter en vooruitdenker begon men in de jaren ‘ 20 aan de Afsluitdijk te bouwen. Een inmens werk, waarbij het grootste stuk door de friezen werd aangelegd, in 1932 de 2 stukken aan elkaar verbonden.
Zout en zoet waren werkelijkheid. De beroepsvissers uit Lemmer, Oosterzee en andere dorpjes van de oude Zuiderzee, verplaatsten hun activiteiten meer naar Harlingen en Makkum. Er was rijkelijk vis en rijkdom, dit afnemend in de jaren ‘70.
Het IJsselmeer gaf bij zware zuidwesterstorm nog wel veel opstuwing van water aan onze Friese westkust. De uiterwaarden liepen dan vaak onder, waarbij er dan veel dieren en nesten verloren gingen.
Beperkte veiligheidsfunctie
Hieraan kwam met de aanleg van de dijk Enkhuizen naar Lelystad een einde. De dijken van Kop van Afsluitdijk tot aan Stavoren kregen daardoor een beperkte veiligheidsfunctie.
Dit daar de Afsluitdijk in de jaren 70/80 verstevigd en verhoogd werd en nu ook weer verhoogd en voorzien wordt van speciale stenen golfbrekers. Deze bieden ons de komende 80 tot 100 jaar een veilige waarborg tegen de , door opwarming, langzaam stijgende zeewater spiegel.
De kronkelige weg , achter de dijk bleef bestaan, werd eerst grotendeels begraasd door koeien en later meer door schapen. Je moest dan voorzichtig rijden , daar ze zich ook op de weg bevonden.
De afscheidingen van de stukken werden deels gemarkeerd door roosters. In de loop van de jaren werd er tegen de binnenkant van de dijk een hek geplaatst en voor het grootste deel is het vee(waaronder veel schapen) niet meer loslopend op de weg aanwezig.
De mogelijkheid om veilig en rustig langs de dijk te fietsen is mede door gemeentelijke verbreding nog steeds een belangrijke zorg. In 2021 verongelukte er bijna een dijkbewoner bij Cornwerd. Het is slechts afwachten op komende slachtoffers.
Telling
Bij een telling op het traject van kop van afsluitdijk /Makkum in september 2021 kwam de werkgroep tussen s morgens 8 en ‘’s avonds 18 uur op het volgende resultaat; 930 gemotoriseerde wagens en 375 fietsers. Dit was geen uitzonderlijke mooie fietsdag!
We kunnen spreken van een gevaarlijke weg voor meest recreatieve fietsers. Ook het stuk tussen rondweg Hindeloopen en afslag Molkwerum is door sluipverkeer erg gevaarlijk. Ook hier is fietsen recreatief geen pretje.
Het eerste grote probleem is voor deze beide stukken een apart fietspad aan te leggen. Dit kan op de dijk of ernaast, al naar gelang mogelijkheid en wensen lokale dorpsbelangen. Dit in overleg. Hierbij mee nemende dat het uitzicht aan de buitenkant van de dijk, even boven de stenen/asfalt glooiing de meest praktische en mooie oplossing is. Ook financieel moet dit haalbaar zijn. Er hoeft en komt beslist geen zwaar verkeer overheen.
Beleefcentrum Afsluitdijk
Een belangrijk gegeven is ook dat in 2023 op Kornwerderzand naast de Kazematten en Beleefcentrum Afsluitdijk er ook nog een interessante migratie rivier is aan gelegd.
Als de Afsluitdijk weer geopend wordt voor fietsers en men ,,toeristisch fietsend, deze attractie vanuit Staveren, Hindeloopen, Workum als wel Makkum kan bezoeken. De verbinding van de kop van Afsluitdijk naar Harlingen wordt al gretig gebruikt door fietsers en wandelaars.
De commissie van alle belanghebbende dorpen en steden van Kornwerderzand t/m Stavoren hebben inmiddels de Provincie Fryslan, Wetterslip Fryslan en de gemeente Sudwest, als wel raadsfracties aan geschreven hiermee haast te maken en dit mooie traject en spoedige kans te geven.
Werkgroep
Enkele fracties van Súdwest, waaronder FNP en PVDA hebben al positief gereageerd. Van Provincie en Wetterskip hebben we alleen een brief ontvangen dat onze oproep is aan gekomen! Wellicht kan de jaarlijkse subsidiepot van de in het IJsselmeer geplaatste windmolens de aanzet zijn ,op en naast deze mooie dijk ,de veiligheid voor fietsers en wandelaars , als wel toeristische attractie als urgent project aan te merken.
Let ons als werkgroep te vermelden dat de vele miljoenen overschrijding van het Levelproject Afsluitdijk vergeleken met investering van een goed fietspad maar een ,,peanuts , is.
Namens de werkgroep belanghebbende dorpen en steden Súdwest stuk IJsselmeerkust brengen we bovenstaand graag onder uw aandacht. Pim Bergsma, Roelie de Vries en Martijn Wilms, commissie voor een veilig en toeristisch fietspad langs de dijk IJsselmeerkust.
