De vrijgevochten zeeverkenners van Scoutinggroep Tibrag Sneek: “Alles draait om samen doen en samenwerken”

Veel (sterke) verhalen over onvergetelijke momenten kwamen ter tafel tijdens het 90-jarige jubileumfeest van Scoutinggroep Tibrag, maar voor leden en oud-leden stond en staat één ding als een paal boven water: van deelname aan scouting heb je de rest van je sociale en werkzame leven profijt.

Katholieke roots

Het ijs ligt in de sloten op de vrijdagavond, dat dit interview plaatsvindt. Geen punt voor de aanwezige leden, die buiten kaneelbroodjes bakken boven een knetterend kampvuur. Binnen in het clubhuis slagen een kachel en een kop warme thee er amper in de vingers van de typende verslaggever te verwarmen. De gloedvolle verhalen van een deel van de leiders - Rein (25 jaar), Stefan (22), praktijkbegeleider Annette (55) en bestuurslid Jacob (54) - doen dit wél.

Roeiend pontvaren met lelievlet in de jaren 70 tussen Schareiland en Starteiland.

De oorsprong van scouting ligt in Engeland, vertelt Annette. Daar richtte in 1907 de Britse militair Robert Baden-Powell de eerste scoutinggroep op, in Nederland ook wel verkenners of padvinders genoemd. Anette: “Daar zag men grote verschillen tussen arme en rijke kinderen. Kinderen moeten samen spelen, was de gedachte. Dankzij het uniform kon iedereen gelijk zijn.” Het idee viel in goede aarde bij de katholieke kerk in Nederland, die vond dat katholieke kinderen iets te doen moesten hebben. “Op de katholieke basisschool waarop ik vroeger zat, werd promotie gemaakt voor de scouting”, herinnert Jacob zich. “Meneer pastoor ging vroeger zelfs mee op zomerkamp en deed zondags de dienst.”

Wat je hier leert, neem je mee tijdens de rest van je leven.

De in Sneek opgerichte zeeverkennersgroep Tibrag is inmiddels openbaar en verwelkomt álle jeugd, met welke levensopvatting dan ook. De naam van de Sneker zeeverkennersgroep verwijst nog wél naar het katholieke, legt Rein uit. “Die naam, Tibrag, kreeg de groep na de Tweede Wereldoorlog en is een verkorting van TItus BRAndma Groep, genoemd naar priester, hoogleraar en verzetsman Tiitus Brandsma.

Spelenderwijs leren

Menig wedstrijdzeiler maakte bij Tibrag kennis met de grondbeginselen van het zeilen. “Hier leer je zeilen op een speelse manier”, vat Stefan de activiteiten samen. Dat gebeurt in de bekende stalen Lelievlets, die tegen een stootje kunnen. “Ze zijn zwaarder dan zeilboten en hebben dezelfde lengte, maar zijn redelijk gestroomlijnd en bij uitstek geschikt om met harde wind te varen en in ondiepe slootjes te roeien en wrikken.” Door uitdagende spelactiviteiten en avontuurlijke tochten brengen leden de geleerde voorrangsregels op het water in de praktijk en leren op elkaar te vertrouwen. In de winter - als er niet gezeild wordt - gaan leden activiteiten op het land doen en vindt er bootonderhoud plaats. “Als de jeugd verantwoordelijk is voor de zorg van het materiaal, wordt er beter op gepast. Bovendien leren ze zo technische vaardigheden zoals het omgaan met gereedschap”, vult Rein aan.

Neptunus komt langs op zomerkamp

Onbetwist hoogtepunt voor leden en leiding is het jaarlijkse zomerkamp. De favoriete stek van Annette, die al 36 jaar bij de scouting betrokken is, is het eiland voor Terherne. “Een geweldige locatie, voor de zomerse scoutingactiviteiten. We zijn ook wel naar het Veluwemeer, de Kaag, Gaastmeer, Zeewolde en internationale kampen in Vinkeveen en Roermond geweest.” Speciaal moment tijdens het eigen zomerkamp is de doop van nieuwe leden. “Halverwege het kamp komt - naar gebruik uit de zeevaart bij het passeren van de evenaar - Neptunus langs om nieuwe leden te dopen. Vroeger werd hiervoor een gat in het land uitgegraven, gevuld met water en zaken als bagger en overblijfselen van de macaroni. “Dan kregen de met modder ingesmeerde leden een toepasselijke doopnaam van Neptunus”, glimlacht Jacob.

Neptunus en trawanten gaan op weg voor de Neptunesdoop, eind jaren 70/ begin jaren 80

Vrijgevochten waterscouts

Dat Tibrag zich als vrijgevochten waterscouts anders opstelt dan landscoutingsgroepen is vooral toe te schrijven aan oud-voorzitter en erelid Jan Bootsma. “Wij doen niet blindelings mee aan het insignesysteem. Wanneer leden insignes willen behalen, doen we dit met z’n allen en helpen we elkaar daarbij zodat iedereen de insigne behaalt”, verduidelijkt Rein de waarde die ze bij Tibrag hechten aan meedoen, gelijkwaardigheid, samen doen, en samenwerken. Een ander voorbeeld van die vrijgevochtenheid is de uniformkeuze. “Wij hebben gekozen voor een trui in plaats van een blouse, omdat dit een stuk praktischer is. Veertig jaar geleden werden we daarvoor verketterd, maar velen hebben ons voorbeeld overgenomen”, zegt Annette.

Toplocatie

Prominent aanwezig op locatie is het naambord van mijnenveger ‘Terschelling’. Nadat dit marineschip uit 1943 in 1957 uit de vaart werd genomen, werd in het bruikleen gegeven aan de zeeverkenners van Tibrag in Sneek en fungeerde het jarenlang als clubhuis. Op oudejaarsavond 1967 brak er brand uit aan boord, waardoor het schip geheel verloren ging. Na jarenlang een zwervend bestaan te hebben geleid belandde Tibrag in 1992 op de huidige thuishaven. “Letterlijk en figuurlijk een toplocatie”, lacht Jacob verwijzend naar de straatnaam Top. “Het meertje aan de overkant is mooi beschermd; binnen een kwartiertje zijn we daar en kunnen we het echte werk doen”, licht Annette toe. Stefan, trots: “Het gebouw (Scoutingcentrum Sneek, waar ook scoutinggroep Greate Pier is gevestigd – red.) is te huur en uit heel Nederland komen scoutinggroepen en verenigingen naar Sneek om hier hun kamp te houden.”

Maatschappelijke rol

Jacob prijst zich rijk dat bedrijven het prachtig gelegen pand destijds aan Tibrag gunden. Hij schrijft dat toe aan de maatschappelijke rol die de scouting in Sneek vervult. “Iedereen in Sneek en omstreken weet dat de zeeverkenners tijdens de Sneekweek tot diep in de nacht met de eigen lelievlet een pontverbinding maakten met het Starteiland. Tijdens de zeilwedstrijden verzorgden we de stand-by voor het Rode Kruis en nog veel meer hand- en spandiensten. We zijn present bij de Himmeldei of Skijn Wetter en activiteiten in de Sneker binnenstad, zoals kerstversiering plaatsen en de springkussen Elfstedentocht.” Dankzij de vele contacten met - en sponsoring van - het bedrijfsleven houdt Tibrag de contributie laag.

Op naar de honderd!

Tijdens een rondleiding op het jubileumfeest konden leden en oud-leden constateren dat het clubhuis na een uitgebreide verbouwing helemaal toekomstbestendig is. Rein, Stefan, Annette en Jacob hebben het volste vertrouwen in een honderd jarig jubileum, juist vanwege het sociale aspect van de scouting. “Op pad met de boot ben je op elkaar aangewezen. Alles draait hier om samen doen en samenwerken. De scouting heeft gezorgd voor jarenlange vriendschappen en huwelijken. Oud-leden hebben nog steeds profijt van de hier geleerde vaardigheden in hun werkzame en sociale leven. Wat je hier leert, neem je mee tijdens de rest van je leven”, klinkt het eensgezind.

Leuke en spannende activiteiten voor elke leeftijd        
Scoutinggroep Tibrag heeft leuke en spannende activiteiten voor drie verschillende leeftijdsgroepen        
Dolfijnen (7-11 jaar): zaterdagmorgen van 09.30 uur tot 11.30 uur.

Zeeverkenners en Wilde vaart (11-18 jaar): vrijdagavond van 19.00 uur tot 21.00 uur.        
Loodsen en vrijwilligers (18 en ouder): vrijdagavond tot in de late uurtjes.

Je kunt drie keer vrijblijvend meedraaien om te ontdekken of waterscouting iets voor je is. Ook vrijwilligers en sponsoren zijn van harte welkom. Zie Tibrag.nl of mail naar info@tibrag.nl.

Tekst: Riemie van Dijk
Foto’s: aangeleverd       

De vrijgevochten zeeverkenners van Scoutinggroep Tibrag Sneek